Zoals velen van jullie weten geef ik veel reacties op blogs. Daar zie ik dan ook vaak dat er een mooie DoF in de foto te zien is. Ik heb ik laatst een reactie op gekregen met de vraag wat DoF nou inhoud. Dat zal ik zo duidelijk mogelijk proberen te vertellen.
DoF
DoF staat voor Dept of Field, ook wel scherptediepte genoemd. Wanneer je DoF dus scherptediepte gaat noemen dan is het volgens mij al ineens een stuk duidelijker. Makkelijke gezegd wil je dus in een foto je onderwerp scherp hebben en de achtergrond wazig. Vanaf het punt waar jij de focus legt wordt het steeds waziger hoe verder of dichterbij de achter/voorgrond van de lens af is. Wanneer dit goed gelukt is praat je over een mooie DoF. Je moet per foto gaan bekijken welke instelling van de diafragme het mooiste effect geeft. Het is natuurlijk niet zo makkelijk als het lijkt.
Bij onderstaande foto is te zien dat de hand scherp is en de achtergrond niet, de hand komt hier los van de foto.
Geen DoF
Bij onderstaande foto is DoF niet van toepassing. Want ik heb dit object gewoon recht van voren genomen en op dezelfde hoogte. Dus elk punt van deze foto staat even ver van mijn camera af. Wanneer ik deze foto schuin had genomen dan was DoF wel weer van toepassing gekomen.
Wel DoF
Bij onderstaande foto is er wel degelijk gebruik gemaakt van een mooie DoF. Het onderwerp is scherp en de achtergrond niet. Ook is te zien dat hier niet alleen het knuffeltje scherp is maar alles wat op dezelfde afstand is van de lens staat ook.
Diafragma
De diafragma en DoF hebben alles met elkaar te maken. Wanneer je veel scherptediepte wil hebben dan moet je een hoge diafragma waarde ingeven dus bijvoorbeeld F11. Wanneer je weinig scherptediepte wil hebben moet je gebruik maken van een lage diafragma, bijvoorbeeld F3,6.
Weinig scherptediepte
Dit zou je kunnen gebruiken bij een macro foto bijvoorbeeld.
Veel scherptediepte
Wanneer je een groepsfoto maakt is het handig om een hogere diafragma te nemen zodat je iedereen scherp in beeld krijgt. Niet iedereen staat precies netzo ver van de camera af, zeker niet wanneer je 2 rijen (of mee) aan mensen hebt staan.
Bij portretten is het ook beter om niet een te lage diafragma te gebruiken, het model staat niet altijd stil en wanneer jij net scherp hebt gesteld op het oog en ze beweegt iets naar de camera goe dan kan het zijn dat de neus ineens haar scherp is. Het is wel mooi om het te doen maar dat moet je al wat langer bezig zijn met het model fotografie, dus om te beginnen zou ik een diafragma rond de 5 gebruiken.
Bij onderstaande foto is te zien dat ik het gehele gezicht scherp is maar de achtergrond niet. Hier heb ik een waarde 3,6 gebruikt en op goed geluk is het gezicht goed scherp geworden. Het was misschien beter geweest om een iets hogere waarde te gebruiken, dan had ik meer zekerheid gehad.
Te donker
Wanneer je een hogere diafragma gebruikt vangt je camera wel minder licht op, of je moet de sluitertijd langer maken of flitsen. Dit is niet altijd het geval, het kan ook zijn dat je camera wel ‘genoeg’ licht opvangt om een mooie foto te maken.
Bij onderstaande afbeelding is te zien wat er gebeurt binnen in de camera wanneer je de diafragma waarde verhoogd, je snapt dan ook waarom je camera minder licht kan opvangen.
Bron: www.mnemocine.com
Als er nog vragen of toevoegingen zijn aan mijn verhaal ik zou zeggen zet ze gerust bij de reacties!
Robbie Veldwijk's Fotoblog RSS 
mooi uitleg robbie,
dank je wel
This is a very interesting shot Robbie and I like the processing too.
Veel scherptediepte (hoge diafragmawaarde / kleine opening dus weinig licht) = weinig onscherpte
Weinig scherptediepte (lage diafragmawaarde / grote opening dus veel licht) = veel onscherpte, wat wel eens een ‘mooie’ dof genoemd wordt
Dus, volgens mij net omgekeerd, niet?
@ Karina
Ja klopt helemaal bedankt ik heb het bij deze ook aangepast want ik zit daar altijd mee te knoeien hoe het ook alweer precies zit…
Ik gebruik niet graag de term DOF. We hebben er een nederlands woord voor. Je schreef het al Robbie: Scherptediepte. Ik geef toe dat typt wat lastiger, maar ik probeer het toch te gebruiken, hoewel ik in een makkelijke bui ook wel eens in DOF verval.
Scherptediepte/DOF what’s in a name, Robbie een heel goede uitleg hier,
dat is één van de redenen dat ik graag even kom kijken….
ah
nu is het duidelijk
en heel goed uitgelegd , ben trouwens terug gaan kijken bij welke foto je het commentaar had geplaatst en inderdaad mooie DoF
dank je
Goede illustratie van een belangrijk principe in de fotografie.
Goede uitleg. Is dit n.a.v. mijn vraag van de week of de scherpte-diepte DOF was? Of vraagt tegenwoordig iedereen jou om hulp ;)
In iedergeval heel erg helder verhaal. Nope niets meer aan toe te voegen behalve dan:
Mooie foto van Annelies!
Mooie uitleg Robbie! Ik fotografeer nog maar sinds kort op volledig handmatig, en ken er dus bijgevolg nog niet zoveel van. Jouw uitleg maakt heel wat duidelijk voor mij.
Ik had nog een vraag: stel dat je met weinig omgevingslicht moet werken, stel je het diafragma dan zowiezo klein in? (met als gevolg dus een grotere kans op onscherpe beelden)
@ Ymke
Dat is een lastige vraag en naar mijn idee is dat op elk moment weer helemaal anders. In eerste instantie zet ik mijn iso waarde wat omhoog (die van mij kan niet veel hebben dus eigenlijk max naar 200). Daarnaast zet ik ook mijn sluitertijd anders maximaal 1/15e voor een goeie foto. Als het dan nog niet goed genoeg is dan moet ik de iso waarde tegen mijn zin omhoog gooien of flitsen of dus de diafragma omlaag (3,6).
Daarnaast als het om een stilstaand iets gaat zou ik als ik jou was gewoon gebruik gaan maken van een statief en dan gewoon de goeie waarde te bewaren.
@Robbie: het probleem is dat vaak tijdens concerten fotografeer, en een statief dus vrij onhandig is :p Maar zoals ik al zei fotografeer ik pas sinds kort op volledig handmatig. Dus de vorige concerten die ik gedaan heb heb ik altijd gewoon met iso en sluitertijd gewerkt (diafragma op automatisch). Ik spreek hier dan wel van iso 800 of 1600, vreselijk hoog dus :p
@ Ymke
Dat is zeker wel hoog ja maar goed als je camera het aan kan en wanneer het licht dan goed is dan kan dat wel. Maar in zo’n geval zou ik zook kiezen voor een automatische diafragma tijdens zoiets. En dan standaard gebruik proberen te maken van een sluitertijd minimaal 1/125 als het kan nog iets hoger maar goed. Beweging onscherpte is erger en moeilijker mooi te krijgen. Ik zou in zo’n geval nog gewoon kiezen om de diafragma automatisch te laten gaan. Ook omdat je snel moet reageren voor bepaalde shots die je wil maken.
Gewoon een stoere foto robbie! knap werk.
@Robbie: inderdaad ja. Daarom dat ik zoveel bewondering heb voor concertfotografen die dat wel volledig manueel kunnen :p
kleine correctie Robbie: de scherptediepte begint NIET vanaf het scherpstelpunt, maar begint ervoor - zeker bij grote diafragme en beelden waar de scherptediepte slechts enkele centimeters is, is dit belangrijk! Volledige uitleg verkrijgbaar op aanvraag :o)
[...] 2008 Deze foto is weer gemaakt met mijn nieuwe broekzakcamera, op de foto is goed te zien dat de DoF en Macro goed opgepakt worden door de camera. Tot dusver ben ik blij met de resultaten die uit de [...]